ĐỂ DẪN HỘI THẢO TOÀN QUỐC GIÁO DỤC SỚM PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC TRẺ EM TRONG NHỮNG NĂM ĐẦU ĐỜI: LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN PHẦN 2

Lưu Thị Trang Thảo
Bài viết: 522

Các bậc cha mẹ và các nhà giáo dục hiểu rất rõ điều này. Nhưng trong thực tế, quá trình chăm sóc và giáo dục trẻ từ xưa đến nay, có rất nhiều quan niệm chưa đồng nhất.

Các báo cáo khoa học trong Hội thảo lần này đề cập đến các nghiên cứu về tổng quan của giáo dục sớm, các giải pháp, mô hình, các hoạt động truyền thông nâng cao nhận thức, kỹ năng và các chương trình, phương tiện, đồ dùng giáo dục sớm rất đa dạng, sinh động và sâu sắc. Như lời của TS. Đặng Huỳnh Mai, nguyên thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, người có nhiều năm phụ trách GDMN đã chia sẻ “Những nội dung của Hội thảo rất phù hợp với chủ trương Đổi mới giáo dục đào tạo của Đảng, hợp lý trong thời điểm đại dịch Covid-19 đang bùng phát trên toàn thế giới, trong đó có Việt Nam của chúng ta". Ban tổ chức Hội thảo xin góp thành các nhóm vấn đề chính sau: (Tiếp phần 1)

untitled-1624354631.png

Kỷ yếu Hội thảo khoa học toàn quốc – Giáo dục sớm phát triển năng lực trẻ em trong những năm đầu đời lý luận và thực tiễn.

 

Thứ tư là nhóm nghiên cứu về các hoạt động truyền thông giáo dục nâng cao kiến thức, kỹ năng cho các đối tượng quan tâm đến giáo dục sớm

PGS.TS. Bùi Thị Lâm với đề tài nghiên cứu “ Kiến thức và thực hành của cha mẹ trẻ em vùng dân tộc thiểu số trong kích thích phát triển cho trẻ”. Đã tiến hành khảo sát, phân tích thực trạng kiến thức và thực hành của cha mẹ trẻ vùng dân tộc thiểu số ở hai xã thuộc huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu trong chăm sóc phát triển trẻ em, từ đó gợi ý một số vấn đề mà công tác hỗ trợ cha mẹ trẻ em nhằm tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của các vùng dân tộc thiểu số hiện nay. GS.TS. Lê Danh Tuyên có bài “ Cha mẹ cần biết chăm sóc dinh dưỡng cho trẻ dưới 6 tuổi” nêu rõ dinh dưỡng đóng vai trò vô cùng quan trọng những năm đầu đời của trẻ vì nó đặt nền móng cho sức khỏe, kể cả thể chất, tinh thần, đồng thời tạo nên những hành vi lành mạnh cho trẻ từ lúc bắt đầu học cách ăn, cách vận động, cách chơi. Ths. Đặng Thị Thu Hà – Ths. Lê Thị Hương Giang, trình bày “ Một vài suy nghĩ về vai trò của cha mẹ trong GDS cho trẻ” đã lưu ý: Giáo dục con trẻ, ngoài tình yêu thương, đòi hỏi cha mẹ có kỹ năng, phương pháp giáo dục khoa học, biến sự vất vả của nuôi dạy con thành niềm vui vô bờ của cha mẹ, giúp con phát huy được tối đa tiềm năng của não bộ. Ths. Nguyễn Thị Thanh Nga với bài “ Làm cha mẹ tích cực vì sự phát triển toàn diện của trẻ” đã nhấn mạnh những vấn đề gia đình và giáo dục gia đình ở Việt Nam; giới thiệu kết quả của Chương trình giáo dục cha mẹ - Không ai hoàn hảo” đã được triển khai ở ba tỉnh Điện Biên, KomTum, Gia Lai và khu công nghiệp ở ven thành phố Hồ Chí Minh. Trường Quốc tế Nhật Bản với bài “ Nuôi dạy con ở các nước trên thế giới” chia sẻ phương pháp “ nuôi dạy con kiểu Nhật Bản, nuôi dạy con của người Do Thái, nuôi dạy con của người Mỹ nhằm giúp các bậc cha mẹ có một cái nhìn rộng hơn với những kiến thức, lượng thông tin về giáo dục sớm cho trẻ, để từ đó tự mình lựa chọn phương pháp nào phù hợp với sở thích và điều kiện của gia đình giúp trẻ có cơ hội nhiều hơn được tiếp xúc với những phương pháp học và chơi để phát triển lòng nhân ái, phát huy tính sáng tạo và trí tuệ. GS.TS.BS. Phạm Nhật An giới thiệu với Hội thảo một nội dung hết sức thời sự đó là “ Những điều cần biết về virut Corona và dịch bệnh COVID – 19 ở trẻ em”, trong đó nhấn mạnh đến đặc điểm dịch bệnh COVID – 19 và một số thể bệnh ở trẻ em. GS.TS. Nguyễn Lân Dũng trong bài “ Đọc dùm bạn 94” đã giới thiệu cuốn sách “ Thiên tài và giáo dục sớm” của tác giả Kimura Kyuichi nhà Tâm lý học và giáo dục học nổi tiếng của Nhật Bản khẳng định không có bằng chứng nào về việc giáo dục trẻ từ sớm sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ. Nếu đứa bé không được yêu cầu những điều ngoài khả năng của mình thì nó không bao giờ phát huy hết tiềm lực vốn có. PGS.TS. Nguyễn Minh Đức và Công Thị Hằng giới thiệu về “ Thang đánh giá tự kỷ GILLIAM 3 và những gợi ý về quan sát sàng lâm sàng trẻ em” đưa ra những gợi ý cho các thầy cô giáo, các bậc cha mẹ trong quan sát sàng lọc trẻ bị rối loạn phổ tự kỷ.

Hội thảo cũng đã nhận được một số bài viết của các bậc cha mẹ và người chăm sóc trẻ nói về kinh nghiệm và hiệu quả của GDS đối với trẻ trong lứa tuổi mầm non như: bài “ Trò chuyện cùng con – Liều thuốc quý báu cai sữa mẹ” của tác giả Phạm Thị Huyền Trang; bài “ Easy là chân ái” của tác giả Nguyễn Đình Hiếu; bài “ Giáo dục sớm cho con bằng tình yêu thương” của tác giả Cao Thanh Mai và chùm bài tham gia cuộc thi “ Giáo dục sớm đã thúc đẩy năng lực của con bạn như thế nào” và đã được trao giải thưởng do trường MN VSK Thăng Long tổ chức cho các bậc cha mẹ đang hoặc có con học ở ngôi trường này, đó là bài “ Hái quả ngọt nhờ nuôi dạy con theo GDS” của mẹ Tạ Thị phương (có con là Trần Minh Tuấn); bài của bà Ngô Thị Tuyết Minh, mẹ hai cháu Tú Quỳnh và Diễm Quỳnh “ Hai thiên thần của bố mẹ”; bài “ Giáo dục sớm – chắp cánh tương lai” của mẹ Nguyễn Thị Thúy viết về hai con của mình là Nguyễn Quang Khánh và Nguyễn Thúy Lâm; bài “ Giáo dục sớm phát triển năng lực của con bạn như thế nào?” của mẹ Nguyễn Thị Thùy Dương nói về hiệu quả của GDS đối với hai con Trần Tùng Bách (Thỏ) và Trần Tùng Lâm (Rùa). Bà Vũ Thị Thu Hà, mẹ của bé Vũ Nam Khánh với bài “ Trường MN GDS VSK Thăng Long nơi tạo dựng tiền đề cho con tôi gặt hái những thành quả trong tương lai”. Bà Nguyễn Thị Tuyết Nhung, mẹ của hai con Nguyễn Xuân Đăng Quang và Nguyễn Lan My với bài “ Nơi tình yêu học tập hình thành” . Có thể nói 100% các bố mẹ tham gia cuộc thi đều nói lên niềm vinh dự và niềm tự hào được cho con tiếp cận với GDS ở một ngôi trường thực hành sư phạm của viện IPD và bày tỏ lòng biết ơn đến nhà trường dầu con họ nay đã học tiểu học và đang tiếp tục phát huy được những năng lực đã được hình thành ở thời kỳ học MN tại trường VSK Thăng Long.

Thứ năm là nhóm nghiên cứu các chương trình, đồ dùng học tập phục vụ giáo dục sớm.      

Tác giả Trần Thị Kim Hoa với bài “ Hiệu quả của Đồ chơi – Học liệu giáo dục được sử dụng để tiến hành GDS cho trẻ” đã nêu lên vai trò của Đồ chơi và Học Liệu sử dụng trong các phương pháp GDS và hiệu quả của nó. Tác giả Nguyễn Thiện Anh với bài “ Lập trình tư duy cùng Sunbot” cho biết Chương trình Sunbot đã được triển khai hơn 80 trường MN ở Hà Nội và 5 tỉnh: Bắc Giang, Bắc Ninh, Thái Bình, Nghệ An và Hà Tĩnh. Việc ứng dụng Sunbot khi ở trường cũng như ở nhà đều có hiệu quả tốt, giúp trẻ thông qua cách “ Học bằng chơi, chơi mà học” tiếp thu tốt kiến thức, biết thực hành các kỹ năng cần thiết, tạo điều kiện cho khai mở tiềm năng, năng lực và trí thông minh vượt trội của mỗi cá nhân để phát triển toàn diện. Tác giả Vương Thành Chung với bài “ Kids Sun Việt Nam tiên phong ứng dụng công nghệ giáo dục sớm cho trẻ Việt Nam” đã đã giới thiệu bộ thẻ Kids Up trên nền tảng công nghệ 4.0 được thiết kế trực quan, sinh động giúp trẻ tiếp cận kiến thức một cách tự nhiên và đầy hứng thú. Bài “ KidsOnline: kinh nghiệm dùng ứng dụng CNTT chuyên nghiệp hóa đội ngũ giáo viên, quản lý trường mầm non hiệu quả” của Ths. Lê Huy Long cho thấy, ứng dụng công nghệ thông tin này không chỉ hỗ trợ nhà  trường quản lý hoạt động hiệu quả hơn, mà còn giúp chuyên nghiệp hóa quy trình, tăng chất lượng dạy học và giảm tải áp lực, thời gian lao động cho đội ngũ giáo viên của trường, nhất là các nhà trường tiến hành GDS.   

Báo cáo đề dẫn chỉ mang tính giới thiệu khái quát nên không thể phản ánh được sự đa dạng, phong phú và nhiều ý tưởng mới của các tác giả. Kết quả quan trọng nhất của Hội thảo sẽ là những hiểu biết chung về Giáo dục sớm và việc vận dụng GDS trong các chương trình giáo dục trẻ độ tuổi mầm non, nhất là trẻ dưới 3 tuổi ở gia đình cũng như ở các nhà, nhóm trẻ, trường mầm non công lập và tư thục để kích thích sự phát triển của não bộ, khai mở tiềm năng, phát triển năng lực của trẻ trong giai đoạn vàng của cuộc đời với ước nguyện tương lai của thế hệ trẻ Việt Nam sẽ sánh vai cùng cường quốc năm châu trong thời đại hội nhập quốc tế, góp phần cải tạo nòi giống và đào tạo nhân tài cho đất nước.
  
Trích nguồn: Kỷ yếu Hội thảo khoa học toàn quốc – Giáo dục sớm phát triển năng lực trẻ em trong những năm đầu đời lý luận và thực tiễn – Bài viết của Viện trưởng Viện Nghiên cứu giáo dục phát triển tiềm năng con người (IPD), Phó Chủ tịch Hội Giáo dục chăm sóc sức khỏe công đồng Việt Nam (VACHE) NGND. PGS. TS. BS. Nguyễn Võ Kỳ Anh 

 

Trang Thảo