Hội Khuyến học tỉnh Thanh Hóa "22 năm xây dựng và phát triển bền vững"

Nguyễn Thị Hà

Đại biểu Vương Văn Việt (Hội Khuyến học tỉnh Thanh Hóa) đọc tham luận tại Đại hội Hội khuyến học Việt Nam lần thứ VI (Nhiệm kỳ 2021-2026) về chủ đề "Hội Khuyến học tỉnh Thanh Hóa 22 năm xây dựng và phát triển bền vững"

Tham dự tại tại Đại hội Hội khuyến học Việt Nam lần thứ VI (Nhiệm kỳ 2021-2026), Đại biểu Vương Văn Việt - Chủ tịch Hội Khuyến học Thanh Hóa đưa ra tham luận về công tác khuyến học tại địa phương trong suốt 22 năm qua.

111-1638326932.JPG

Đại biểu Vương Văn Việt - Chủ tịch Hội Khuyến học Thanh Hóa đọc tham luận tại Đại hội

kh-thanh-hoa-1638333417.jpg

 

Từ khi thành lập đến nay (12/1999-2021) Hội Khuyến học tỉnh Thanh Hóa đã đẩy mạnh toàn diện các hoạt động khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập; đã trở thành một trong những Tỉnh hội thuộc tốp đầu trong phong trào thi đua khuyến học của cả nước; liên tục được Đảng, Nhà nước, TW Hội Khuyến học Việt Nam, Tỉnh ủy, UBND tỉnh Thanh Hóa tuyên dương, khen thưởng. Năm 2016, Hội Khuyến học tỉnh Thanh Hóa vinh dự được Nhà nước tặng thưởng Huân Chương Lao động hạng Nhất.

Trong số các mặt hoạt động, thì công tác tham mưu, tư vấn, xây dựng Quỹ khuyến học và phát triển Trung tâm học tập cộng đồng là một trong những điểm sáng nổi bật của các phong trào khuyến học của Hội Khuyến học tỉnh Thanh Hóa trong suốt trên 20 năm qua.

1. Công tác tham mưu, tư vấn.        

Hội Khuuyến học Thanh Hóa đã nhận thức rõ và xác định muốn hoàn thành các nhiệm vụ phải có sự lãnh đạo, chỉ đạo tạo điều kiện của các cấp uỷ Đảng, chính quyền, sự phối hợp chặt chẽ với MTTQ, các cấp, các ngành, các đoàn thể; do đó công tác tham mưu, tư vấn, phối hợp, tuyền truyền của Hội Khuyến học Thanh Hóa được coi trọng, đặt lên hàng đầu, luôn luôn duy trì và phát huy. Công tác tuyên truyền, vận động được chú ý nên đã từng bước làm chuyển biến nhận thức của cán bộ và người dân về học tập thường xuyên (HTTX), học tập suốt đời (HTSĐ); tạo sự thống nhất và đồng thuận trong xã hội về công tác khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập (KH, KT, XD XHHT).

- Cả 3 cấp hội đều chủ động phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể tham mưu với cấp ủy Đảng và chính quyền, chủ trì triển khai việc học tập, quán triệt và tổ chức thực hiện các chủ trương, cơ chế, chính sách của Trung ương và địa phương về HTSĐ, XD XHHT đến các cấp, các ngành, các đoàn thể, cán bộ, đảng viên và người dân… (như Chỉ thị 11của Bộ Chính trị, Kết luận 49 của Ban Bí thư; Quyết định 89, 281, 489 của Chính phủ, Chỉ thị 14 của Thủ tướng Chính phủ.v.v. (1).

Đặc biệt Tỉnh Hội đã chủ động tham mưu cho Tỉnh ủy, UBND tỉnh vận dụng các chủ trương của Trung ương phù hợp với thực tế của địa phương để ban hành nhiều chủ trương, cơ chế, chính sách phù hợp, vv…

Trên cơ sở tổng kết 10 năm XD XHHT giai đoạn 2001 - 2010, Tỉnh Hội đã soạn thảo Đề án XD XHHT giai đoạn 2011 - 2020 tham mưu để Ban Thường vụ Tỉnh ủy ban hành Chỉ thị 05 ngày 15/9/2011– CT/TU về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác KH, KT, XDXHHT trong cơ quan, Doanh nghiệp”. 

Để đẩy mạnh công tác KH, KT, XDXHHT trong giai đoạn 2010-2020; Tỉnh Hội đã soạn thảo và tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh ban hành 3 văn bản lãnh đạo, chỉ đạo: Nghị quyết số 06 của BTV Tỉnh ủy về "Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong việc xây dựng xã hội học tập trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2012 - 2020";  Kế hoạch số 174 của Chủ tịch UBND tỉnh về thực hiện Quyết định số 489/QĐ - TTg của Thủ tướng Chính phủ; Kế hoạch hành động số 164  của BTV Tỉnh ủy về việc thực hiện Kết luận 49 của Ban Bí thư (2).

Hội đã tham mưu cho Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành 10 văn bản chỉ đạo về xây dựng XHHT và HTSĐ; có nhiều văn bản có đầu tiên trong cả nước: Quyết định 753 năm 2004 về việc ban hành “Quy chế tạm thời về tổ chức và hoạt động của TTHTCĐ ở xã, phường, thị trấn”. Quyết định 1666 năm 2012 phê duyệt "Đề án xây dựng xã hội học tập…”; Quyết định 1667 năm 2012 ban hành " Bộ tiêu chí công nhận xã, phường, thị trấn đạt chuẩn xã hội học tập"; Quyết định 696 "Quy định về trình tự, thủ tục tự rà soát, đăng ký, kiểm tra, xét công nhận xã đạt chuẩn xã hội học tập…”; Quyết định 3742 "Kiện toàn Ban chỉ đạo xây dựng xã hội học tập tỉnh giai đoạn 2012 - 2020"; Quyết định 48 "Quy chế hoạt động của Ban chỉ đạo xây dựng xã hội học tập tỉnh Thanh Hóa"; Quyết định 1582 phê duyệt "Kế hoạch thực hiện Đề án Đẩy mạnh phong trào học tập suốt đời trong gia đình, dòng họ, cộng đồng đến năm 2020…"Quyết định 3179 năm 2007, Quyết định 4843 năm 2018 phê duyệt Đề án Xây dựng và phát triển Quỹ khuyến học Thanh Hóa giai đoạn 2007-2015, giai đoạn 2018-2026 phục vụ nhiệm vụ xây dựng xã hội học tập.v.v. (3).

+ Trên cơ sở như cấp tỉnh Hội Khuyến học đã tham mưu cho cấp ủy, UBND cấp huyện, cấp xã đã ban hành nhiều Chỉ thị, quyết định, các ngành, các đoàn thể có nhiều văn bản về công tác KH, KT, XDXHHT.v.v.

- Cứ mỗi đầu nhiệm kỳ Tỉnh Hội đã ký kết chương trình phối hợp công tác  khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập toàn khóa; Hàng năm, vào quý I Tỉnh Hội đã tổ chức hội nghị giao ban đánh giá chương trình phối hợp năm qua, triển khai chương trình phối hợp năm mới với 28 các sở, ban, ngành, đoàn thể chính trị - xã hội, các hội cấp tỉnh; với Đài Phát thanh - Truyền hình tỉnh, Báo Thanh Hóa, Báo Văn hóa - Đời sống và nhiều tập san chuyên ngành tuyên truyền về đẩy mạnh phong trào HTSĐ, XD XHHT. 

- Đồng thời đã chủ động phối hợp với các Báo, Đài Trung ương và địa phương  tuyên truyền các phong trào KH; nhất là những mô hình, điển hình tiêu biểu, các Trung tâm học tập cộng đồng (TTHTCĐ) xuất sắc, các Gia đình, Dòng họ, Khu dân cư hiếu học tiêu biểu…  Mỗi năm đã có từ 2 đến 4 cuộc truyền hình trực tiếp; Chuyên mục "Đất Thanh, Đất học" được duy trì và có hơn 120 tin, bài, phóng sự, chuyên trang, chuyên mục được Đài Phát thanh - Truyền hình phát sóng và các báo đăng tải thường xuyên. 

Hội cấp huyện và cấp xã đã ký kết chương trình phối hợp với MTTQ, các ban, ngành, đoàn thể cùng cấp tổ chức tuyên truyền, vận động; phối hợp với Đài huyện và hệ thống truyền thanh xã phát các tin bài về khuyến học. Phần lớn cán bộ hội sau khi được tập huấn đã trở thành những tuyên truyền viên, báo cáo viên phổ biến các chủ trương đến hội viên và người dân.

Hội tỉnh đã chủ trì phối hợp với Sở Giáo dục và Hội Cựu giáo chức tổ chức các cuộc vận động viết và xuất bản nhiều cuốn sách: “Những tấm gương gia đình hiếu học Xứ Thanh ngày nay”, “Những kỷ niệm sâu sắc của nhà giáo Thanh Hóa trong thời kỳ chống Mỹ cứu nước” và “Vâng lời Bác, Thanh Hóa làm khuyến học”, “Những bông hoa đẹp trong vườn hoa Khuyến học Đất Thánh”.v.v.  phát hành rộng rãi, được dư luận đánh giá cao. 

Tập san khuyến học Đất Thanh tiếp tục được thành lập năm 2006 đến nay vẫn được duy trì, nâng cao chất lượng và được đánh giá là một trong các Tập san tốt của các tỉnh, thành Hội, phát hành rộng rãi đến tận hội cơ sở và nhiều chi hội cùng với vận động mua và đọc Báo Khuyến học - Dân trí nhiều nhất cả nước đã góp phần tuyên truyền đến đông đảo cán bộ và hội viên.  

canh-tren-duoi-1638333539.jpg

2.  Công tác xây dựng và phát triển Quỹ khuyến học

Hội Khuyến học Thanh Hóa đã xác định Quỹ khuyến học là phương tiện quan trọng để góp phần khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập đạt được hiệu quả cao. Vì thế, các cấp hội đã xây dựng và phát động phong trào thi đua “Toàn dân xây dựng quỹ khuyến học”; nên tất cả các gia đình, dòng họ, cộng đồng, đơn vị, cơ quan, doanh nghiệp, các tổ chức, vv.. đều có quỹ khuyến học. Thực hiện xã hội hóa xây dựng quỹ khuyến học với nhiều hình thức vận động, được các cấp, các ngành, các doanh nghiệp, nhân dân.v.v…  đồng tình hưởng ứng nên hình thành nhiều loại quỹ và đạt được số tiền lớn.

Các hình thức xây dựng quỹ rất phong phú như: Trồng cây, chăn nuôi, thả cá, chợ khuyến học, bụi luồng khuyến học, ống tiết kiệm, nuôi lợn nhựa, lợn đất, người dân ủng hộ… gây Quỹ Khuyến học. Thực hiện khuyến học về nguồn, như vận động các tổ chức xã hội, các đoàn thể, hội đồng hương, đồng học, câu lạc bộ, hội Doanh nhân, đồng ngũ xây dựng quỹ khuyến học. Nhiều tổ chức, doanh nghiệp, doanh nhân, cá nhân thành đạt, các tổ chức từ thiện...  đã ủng hộ quỹ hoặc nhận đỡ đầu học sinh, sinh viên học hết lớp, hết cấp, hết khóa đào tạo hoặc trao trực tiếp cho học sinh, sinh viên nghèo học khá, giỏi.v.v. Mỗi năm có hàng trăm doanh nghiệp, doanh nhân, cá nhân ở trong và ngoài tỉnh, ngoài nước tham gia ủng hộ Quỹ Khuyến học. 

Với phương châm đa dạng hóa các loại quỹ khuyến học; Hội Khuyến học các cấp đã vận động các doanh nghiệp, các nhà hảo tâm ủng hộ quỹ khuyến học và được chính quyền ban hành quyết định công nhận, quy chế hoạt động các quỹ khuyến học. Hội Khuyến học tỉnh đã vận động các doanh nghiệp ủng hộ kinh phí thành lập các loại Quỹ khuyến học. 

Hiện nay trên toàn tỉnh có trên 30 loại quỹ khuyến học; Riêng Hội Khuyến học tỉnh quản lý và tham gia quản lý 12 loại quỹ với số lượng trên 75 tỷ đồng, gồm: Quỹ Khuyến học Doãn Tới chân quỹ 1 triệu USD; Quỹ khuyến học, khuyến tài Lam Sơn, chân quỹ trên 24 tỷ đồng; Quỹ KH, KT Lê Khả Phiêu chân quỹ trên 7 tỷ đồng; Quỹ học bổng “Nâng cánh ước mơ”, mỗi năm trao từ 500  triệu đến 800 triệu đồng cho sinh viên có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, mỗi sinh viên nhận 5.000.000 đồng/SV; Quỹ học bổng của Gia đình Giáo sư Lê Viết Ly, mỗi năm trao từ 1 tỷ đến 1,2 tỷ đồng để cấp học bổng cho học sinh, sinh viên và thưởng cho cán bộ quản lý giỏi, giáo viên giỏi làm khuyến học xuất sắc; Quỹ Khuyến học, khuyến tài Nguyễn Đan Quế. Chân quỹ 9,999 tỷ đồng; Học bổng “Vì em hiếu học” của Tập đoàn Viettel, mỗi trao từ 1,3 đến 1,5 tỷ đồng; Quỹ Thiện Tâm- Tập đoàn Vin Group mỗi năm trao học bổng từ 600 đến 900 triệu đồng; Quỹ Khuyến học Mía đường Lam Sơn, mỗi năm dành từ 700 triệu đến 1 tỷ đồng để trao học bổng, thưởng cho học sinh, sinh viên vùng mía; Quỹ KH, KT Cao Văn Đạt, chân quỹ 11,5 tỷ đồng; Quỹ Học bổng Nhà máy Xi măng Long Sơn (thị xã Bỉm Sơn) mỗi năm trao từ 450 triệu đ đến 600 triệu đồng cho học sinh Tiểu học mồ côi, mỗi em 4.500.000 đ/năm.

Ngoài số quỹ trên hàng năm Hội Khuyến học tỉnh đã vận động các doanh nghiệp, doanh nhân, các nhà hảo tâm trong tỉnh, trong nước và nước ngoài ủng hộ Quỹ khuyến tỉnh mỗi năm từ 6 đến 10 tỷ đồng để cấp học bổng và thưởng cho học sinh, sinh viên. 

Tỉnh Hội có nhiều hình thức vận động rất sáng tạo, như: tổ chức Tết Khuyến học, trao học bổng từ Quỹ khuyến học Doãn Tới, Quỹ khuyến học gia đình Giáo sư Lê Viết Ly, Học bổng Nâng cánh ước mơ, Nguyễn Đan Quế, vv … đều được truyền hình trực tiếp trên sóng Đài Phát thanh Truyền hình tỉnh; Thường trực Tỉnh Hội đi vào thành phố Hồ Chí Minh và đến các tỉnh phía nam vận động; đến gặp trực tiếp các Doanh nghiệp, doanh nhân; gửi công văn đề nghị ủng hộ quỹ; trình UBND tỉnh khen thưởng, động viên các doanh nghiệp; gửi thư cảm ơn vào dịp Tết, gửi thư thăm hỏi lúc các doanh nghiệp gặp khó khăn; đến trực tiếp chia sẻ lúc cá nhân, doanh nghiệp có việc vui, buồn, vv…

Năm năm (2016-2020) toàn tỉnh đã vận động được 1735 tỷ đồng vượt 798 tỷ (so với chỉ tiêu Đại hội IV). Hiện nay, Quỹ khuyến học bình quân trên 100.000 đồng/người dân. Hàng năm, có trên 45.000 HS, SV được nhận học bổng, hỗ trợ  và có 99.379 học sinh, sinh viên, giáo viên, người lao động được thưởng, được hỗ trợ; mức học bổng từ 500.000 đồng đến 15 triệu đ/HS, SV. Mức thưởng cho học sinh, sinh viên, người lao động đạt giải các kỳ thi quốc gia, quốc tế, người lao động giỏi có nhiều sáng kiến được thưởng với số tiền lớn (ít nhất 2 triệu đ/người, lớn nhất là trao cho học sinh đạt HCV Olympic quốc tế tới 120 triệu/HS; Huy chương bạc tới 80 triệu/HS; Huy chương đồng tới 50 – 60 triệu/HS). Tỉnh Hội đã vận động các doanh nghiệp, các nhà hảo tâm  xây dựng 1 cây cầu dân sinh cho học sinh đi học, xây dựng 10 phòng học ở 5 điểm trường các huyện vùng cao; trao tặng: 6.200 xe đạp, 520 ti vi, 400 bộ máy vi tính, 72.000 cuốn vở học sinh, 4.000 cái ba lô học sinh, 600 quả bóng đá Động lực, 3500 áo ấm, vv 

Hiện nay, 12 Hội Khuyến học cấp huyện có chân Quỹ khuyến học từ 1 tỷ trở lên; có 3 Hội Khuyến học cấp xã có chân quỹ trên 1 tỷ đồng;  có 2 dòng họ có chân quỹ trên 1 tỷ đồng; có 50 đơn vị Hội Khuyến học cấp xã, cộng đồng khối xóm, dòng họ có Quỹ từ 100 - 300 triệu đồng.v.v…

Hơn 20 năm, nhất là trong nhiệm kỳ qua, các cấp Hội Khuyến học tỉnh Thanh Hóa đã nỗ lực phấn đấu, quyết tâm hoàn thành xuất sắc, nổi bật và toàn diện các nhiệm vụ, chỉ tiêu công tác khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập  mà TW Hội, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã đề ra, được lãnh đạo tỉnh và nhân dân các dân tộc tin tương, ghi nhận, đánh giá cao. Hội Khuyến học Thanh Hóa được Chủ tịch Nước tặng thưởng Huân chương Lao động Hạng Nhất (năm 2016), Hạng Nhì (năm 2011), Hạng Ba (năm 2006); Thủ tướng tặng Cờ thi đua dẫn đầu 4 lần (vào các năm 2009. 2011, 2013, 2015), Tặng Bằng khen 3 lần (năm 2005, 2008, 2017); Liên tục từ năm 2000 đến năm 2020 được TW Hội Khuyến học Việt Nam tặng Cờ Thi đua xuất sắc và nhiều Bằng khen, Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp khuyến học”; Được UBMT Tổ quốc Việt Nam, Bộ Giáo dục & Đào tạo, UBND tỉnh Thanh Hóa tặng nhiều Cờ thi đua xuất sắc, Bằng khen; đã có 7 Huyện Hội được Chủ tịch Nước tặng thưởng Huân chương Lao động các Hạng và nhiều tập thể, cá nhân Hội KH các cấp được tặng Bằng khen của Thủ tướng, TW Hội, UBND tỉnh.v.v.                                        

- Tỉnh Thanh Hóa trước có 636 xã, phường, thị trấn, đến năm 2019 do sáp nhập nên hiện còn 559.

(1). (Như Chỉ thị 11- CT/TW ngày 13/4/2007 của Bộ Chính trị, Kết luận 49 KL/TW ngày 10/5/2019  của Ban Bí thư; Quyết định 89/QĐ- TTg ngày 09/01/2013, Quyết định 281/QĐ- TTg ngày 20/02/2014, Quyết định số 489/QĐ – TTg ngày 08/4/2020, Chỉ thị 14/CT-TTg ngày 25/5/2021 của Thủ tướng Chính phủ.v.v.).

(2): Nghị quyết số 06 - NQ/TU ngày 23/8/2012 về "Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong việc xây dựng xã hội học tập trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2012 - 2020"; Kế hoạch số 174/KH-UBND, ngày 18/8/2020 của Chủ tịch UBND tỉnh về thực hiện Quyết định số 489/QĐ - TTg của Thủ tướng Chính phủ; Kế hoạch hành động số 164 – KH/TU ngày 15/8/2019 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về việc thực hiện Kết luận 49 KL/TW ngày 10/5/2019 của Ban Bí thư TW Đảng về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 11-CT/TW của Bộ Chính trị khóa X về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập”; 

(3): Quyết định 753/2004/QĐ-UB, ngày 16/3/2004 của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc ban hành “Quy chế tạm thời về tổ chức và hoạt động của TTHTCĐ ở xã, phường, thị trấn”. Quyết định 1666/2012/QĐ - UBND phê duyệt "Đề án xây dựng xã hội học tập…”; Quyết định 1667/2012/QĐ - UBND ban hành " Bộ tiêu chí công nhận xã, phường, thị trấn đạt chuẩn xã hội học tập"; Quyết định 696/QĐ - UBND ban hành "Quy định về trình tự, thủ tục tự rà soát, đăng ký, kiểm tra, xét công nhận xã đạt chuẩn xã hội học tập…”; Quyết định 3742/QĐ - UBND "Kiện toàn Ban chỉ đạo xây dựng xã hội học tập tỉnh giai đoạn 2012 - 2020"; Quyết định 48/QĐ - BCĐ ban hành "Quy chế hoạt động của Ban chỉ đạo xây dựng xã hội học tập tỉnh Thanh Hóa"; Quyết định 1582/QĐ - UBND phê duyệt "Kế hoạch thực hiện Đề án Đẩy mạnh phong trào học tập suốt đời trong gia đình, dòng họ, cộng đồng đến năm 2020…" Quyết định 3179/2007/QĐ-UBND ngày 23/10/2007,  Quyết định 4843/ QĐ-UBND ngày 04/12/2018 của UBND tỉnh về Phê duyệt Đề án Xây dựng và phát triển quỹ khuyến học Thanh Hóa giai đoạn 2007-2015,  giai đoạn 2018-2026 phục vụ nhiệm vụ xây dựng xã hội học tập, vv….

Minh Hà