anh-trien-lam-1-1655179883.jpg

Banner triển lãm “KOKESHI – Búp bê gỗ Nhật Bản “

 

Triển lãm trưng bày hai loại Kokeshi, Kokeshi truyền thống và Kokeshi hiện đại. 37 mẫu búp bê Kokeshi cả truyền thống lẫn hiện đại trưng bày tại triển lãm được tuyển chọn từ khoảng 4.000 mẫu búp bê của Bảo tàng búp bê Kokeshi Tsugaru thuộc thành phố Kuroishi – cái nôi của những dòng búp bê truyền thống tại Nhật Bản. Đặc biệt, trong triễn làm này có 4 mẫu búp bê được các nghệ nhân Nhật Bản làm riêng cho Việt Nam, từ màu sắc trang phục đến kiểu dáng tạo hình đều mang nét văn hóa Việt. Bên cạnh đó, triển lãm còn trình chiếu một phim tài liệu về cách chế tác búp bê Kokeshi và các vật liệu, dụng cụ đặc biệt.

Kokeshi là tên gọi của một loại búp bê được làm bằng gỗ ở vùng Tohoku, Nhật Bản, xuất hiện vào cuối thời Edo. Những con búp bê Kokeshi truyền thống thường được sản xuất tại các vùng núi có suối nước nóng. Người ta nói rằng, ban đầu Kokeshi được làm ra là để làm quà lưu niệm cho trẻ em, và những người thợ làm ra Kokeshi được gọi là “Kijishi”, vốn là những người chuyên sản xuất bát và chậu bằng gỗ để bán tại các địa điểm có suối nước nóng. Búp bê truyền thống được chia thành 12 dòng, tất cả đều được sản xuất ở vùng Tohoku. Các nghệ nhân tiện gỗ thành đầu và thân búp bê riêng rẽ, gắn lại với nhau, cuối cùng dùng sơn vẽ mặt và trang phục búp bê.  Chúng được bắt nguồn, nuôi dưỡng bằng các hoa văn và kỹ thuật phù hợp với từng khu vực sản xuất, được truyền từ các sư phụ sang học học trò. Mỗi con búp bê mang một ý nghĩa khác nhau. Khuôn mặt của mỗi búp bê cũng có những biểu cảm khác nhau nhưng điểm chung là trông đáng yêu, thân thiện, duyên dáng. Do được làm hoàn toàn bằng tay, mỗi Kokeshi có thể coi là độc bản.
 

anh-trien-lam-2aaa-1655215628.jpg

Quy trình sản xuất ra một con búp bê Kokeshi.

 

anh-trien-lam-3bbb-1655215631.jpg

Mẫu búp bê được các nghệ nhân làm riêng cho Việt Nam.

 

Hiện nay Kokeshi truyền thống được phân thành 12 loại và nguồn gốc cũng như đặc điểm riêng được định hình bởi các hoa văn và kỹ thuật đặc biệt phù hợp với từng khu vực sản xuất. Búp bê từ lâu đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày từ thời Trung cổ của người dân Nhật Bản. Búp bê Nhật Bản còn phản ánh tập tục văn hóa cũng như quan niệm, tín ngưỡng riêng biệt, nơi mỗi người dân Nhật Bản gửi gắm những tâm tư, tình cảm và cả những nguyện vọng, cảm xúc của bản thân. Không những vậy, búp bê Kokeshi mang nhiều ý nghĩa độc đáo về lịch sử, tâm linh của địa phương, là biểu tượng của sự an lành. 
Triển lãm mở cửa tự do từ 9h sáng đến 6h chiều đến hết ngày 26/6 tại Trung tâm Giao lưu Văn hóa Nhật Bản tại Việt Nam (số 27 Quang Trung – Hoàn Kiếm – Hà Nội).